مير محمد اكبر بن محمد شاه ارزانى
مقدمه و فهرست 26
طب اكبرى ( فارسى )
[ 140 ] فساد فكر حادث از سردى و رطوبت بطن وسط مغز . [ 141 ] فساد فكر حادث از سردى و خشكى يا سردى سادهء شديد در بطن وسط مغز يا حرارت مفرط در مغز . [ 142 ] فايده : فرق فساد فكر و نسيان و معنى حمق و بلادت . [ 143 ] قسم سوم : در فساد تخيّل . [ 144 ] فايده : فرق در حافظه و خيال . [ 145 ] نوعى از فساد تخيّل كه امور موهومه و غير واقعى را واقعى پندارد . [ 146 ] فايده : تعريف قوهء نفسانى و انقسام آن به مدركه و محركه و انقسام مدركه به حواس پنجگانهء ظاهرى و حواس باطنى پنجگانه ( وهم ، خيال ، حس مشترك ، حافظه و متخيله ) و انقسام قواى محرّكه به باعثه و فاعله . [ 147 ] فصل دهم : در ماليخوليا . [ 148 ] تعريف ماليخوليا اسباب كلى و جزئى و مادهء ماليخوليا و انقسام آن به سه قسم . [ 149 ] قسم اول : ماليخولياى حادث از امتلاى بدن يا سر از مرّهء سودا . [ 150 ] علائم خلطى كه سودا از احتراق آن حاصل شده است : محترق از دم ، صفرا ، سودا و بلغم . [ 151 ] قسم دوم : ماليخولياى حادث از امتلاى مغز تنها از مرّهء سوداء . [ 152 ] قسم سوم : ماليخولياى مراقى . [ 153 ] فايده : تعريف مراق و احشاء . [ 154 ] اقسام چهارگانهء ماليخولياى مراقى بهحسب تعلق ماده به اعضا . [ 155 ] احوال و اعراض مختلف اين بيمارى برحسب محل ماده و خلط مختلط با سودا . [ 156 ] فصل يازدهم : در اقسام ديوانگىها . [ 157 ] قسم اول : قطرب و تعريف و وجه تسميهء آن . [ 158 ] قسم دوم : مانيا . [ 159 ] قسم سوم : داء الكلب . [ 160 ] علت مانيا ، يا بخار صفراى سوخته است و يا بخار سوداى سوخته و علامت هريك . [ 161 ] قسم چهارم : صبارا . [ 162 ] فصل دوازدهم : اختلاط عقل و هذيان . [ 163 ] قسم اول : مبدأ بيمارى ، در مغز باشد كه خود به شش نوع است . [ 164 ] قسم دوم : معده يا مراق يا رحم يا اوعيهء منى يا غير آن سبب بيمارى شوند . [ 165 ] قسم سوم : بخارات حادّ از تمام بدن به سوى دماغ روند . [ 166 ] فصل سيزدهم : رعونت و حمق .